Sai lầm của ᴛʀᴜɴɢ ǫᴜốᴄ khiến Tổng thống Biden thu về “quả ngọt” sớm hơn dự kiến

0
519

ᴛʀᴜɴɢ ǫᴜốᴄ tưởng như đã loại EU khỏi cuộc đối đầᴜ ᴍỹ – Trung nhưng những tính toán sai lầm của nước này đang vô tình khiến Tổng thống Biden đạt được mục tiêu sớm hơn dự kiến.

Tính toán sai lầm của ᴛʀᴜɴɢ ǫᴜốᴄ

Vào ngày cuối cùng của năm 2020, ᴛʀᴜɴɢ ǫᴜốᴄ đã ký một thỏa thuận đầᴜ tư với Liên minh châu Âu (EU). Bắc Kinh khi đó dường như cảm thấy hài lòng khi kéo được EU về phía mình trước khi Tổng thống Biden bước vào Nhà Trắng. Tuy nhiên, đến nay có thể thấy mọi việc không đơn giản như vậy.


Tổng thống Biden. Ảnh: AP

Sự hăm hở của ᴛʀᴜɴɢ ǫᴜốᴄ trong việc ký kết “Thỏa thuận đầᴜ tư Toàn diện” đã được thể hiện qua những nhượng bộ của nước này sau 11 giờ đàm phán với EU, trong đó bao gồm cả những nỗ lực bền vững trong việc tuân thủ các tiêu chuẩn quốc tế về lao động.

Sở dĩ ᴛʀᴜɴɢ ǫᴜốᴄ gấp rút muốn thỏa thuận với EU nhanh chóng được hoàn tất bởi không giống như cựu Tổng thống Donald Trump với các chính sách “Nước ᴍỹ trên hết”, Tổng thống Biden khẳng định ông muốn tái thiết lập các mối quan hệ và các liên minh, cũng như tập hợp một mặt trận phương Tây đoàn kết và mạnh mẽ nhằm chống lại ᴛʀᴜɴɢ ǫᴜốᴄ.

Khi EU phớt lờ những can ngăn của các cố vấn của chính quyền ông Biden về việc chờ tới khi chính quyền mới có cơ hội đánh giá về những mối lo ngại chung của ᴍỹ và EU về các chính sách kinh tế của ᴛʀᴜɴɢ ǫᴜốᴄ, Bắc Kinh tưởng như đã thành công trong việc chia rẽ mối quan hệ xuyên Đại Tây Dương.

Tuy nhiên, điều kiện để thỏa thuận đầᴜ tư EU – ᴛʀᴜɴɢ ǫᴜốᴄ có hiệu lực là sự thông qua cuối cùng của Nghị viện châu Âu.

Ngay từ khi nhậm chức, Tổng thống Biden đã cử các đặc phái viên tới các nước là những đồng minh truyền thống của ᴍỹ, tìm cách tái thiết lập các liên minh truyền thống và xây dựng một mặt trận chung nhằm đối phó với ᴛʀᴜɴɢ ǫᴜốᴄ trên một loạt vấn đề từ các chính sách kinh tế, Sáng kiến Vành đai và Con đường cho tới các vấn đề như Tân Cương và Hong Kong.

Vào tháng 3/2021, những nỗ lực này đã thu được thành quả khi EU cùng với ᴍỹ, ᴀɴʜ và ᴄᴀɴᴀᴅᴀ áp lệnh ᴛʀừɴɢ ᴘʜạᴛ lên các cá nhân và thực thể ᴛʀᴜɴɢ ǫᴜốᴄ về vấn đề Tân Cương. ᴛʀᴜɴɢ ǫᴜốᴄ sau đó đã đáp trả bằng cách ᴛʀừɴɢ ᴘʜạᴛ các nghị sĩ EU, một số cá nhân và tổ chức nghiên cứu châu Âu.

Theo nhà quan sát Stephen Bartholomeusz nhận định trên Sydney Morning Herald, đây là một tính toán sai lầm của ᴛʀᴜɴɢ ǫᴜốᴄ. Việc nhắm vào các cá nhân của Nghị viện châu Âu, cơ quan thông qua thỏa thuận đầᴜ tư, có thể khiến các nghị sĩ khác giận dữ và đẩy châu Âu gần hơn với ᴍỹ trong cuộc đối đầᴜ với ᴛʀᴜɴɢ ǫᴜốᴄ.

Theo nhà quan sát Stephen Bartholomeusz

Sau 7 năm đàm phán và sự nhượng bộ vào phút chót, EU khẳng định rằng liên minh này sẽ không thông qua thỏa thuận nếu các lệnh ᴛʀừɴɢ ᴘʜạᴛ nhằm vào các quan chức châu Âu vẫn chưa được dỡ bỏ. Thậm chí, nếu ᴛʀᴜɴɢ ǫᴜốᴄ dỡ bỏ ᴛʀừɴɢ ᴘʜạᴛ, động thái này có lẽ cũng đã quá muộn màng để cứu vãn được thỏa thuận.

Đức là quốc gia ủng hộ mạnh mẽ nhất thỏa thuận thương mại với ᴛʀᴜɴɢ ǫᴜốᴄ và không mấy ngạc nhiên khi EU trở thành đối tác thương mại lớn nhất của ᴛʀᴜɴɢ ǫᴜốᴄ thì Đức cũng chiếm tới 40% hàng hóa xuất khẩu của EU sang ᴛʀᴜɴɢ ǫᴜốᴄ. ᴛʀᴜɴɢ ǫᴜốᴄ là thị trường xuất khẩu lớn thứ hai của Đức chỉ sau ᴍỹ nhưng quy mô này đang phát triển ngày càng nhanh.

Thủ tướng Đức Angela Merkel luôn cố gắng tách rời các vấn đề kinh tế với các vấn đề chính trị trong mối quan hệ giữa EU với ᴛʀᴜɴɢ ǫᴜốᴄ nhằm bảo vệ và thúc đẩy nền kinh tế Đức.

Dù vậy, với việc bà Merkel sắp nghỉ hưu và Đảng Xanh hiện đang dẫn trước Đảng Liên minh Dân chủ Thiên chúa giáo (CDU) của Thủ tướng Đức trong các cuộc khảo sát, cuộc bầu cử vào tháng 9 tới có thể thay đổi lập trường của EU với thái độ hoài nghi ᴛʀᴜɴɢ ǫᴜốᴄ chiếm ưu thế hơn.

Cây cầu xuyên Đại Tây Dương “tan băng” sớm hơn dự kiến

Trên thực tế, quan điểm của EU về ᴛʀᴜɴɢ ǫᴜốᴄ đã thay đổi nhanh chóng trong những năm qua. Ngoài vấn đề Tân Cương và Hong Kong, EU đã tiết lộ một kế hoạch trong tuần này bao gồm các quy tắc mới đối với các công ty nước ngoài được nhà nước trợ cấp. Các quy tắc trên rõ ràng được cho là nhắm đến ᴛʀᴜɴɢ ǫᴜốᴄ.

EU cũng ngày càng hoài nghị về Sáng kiến Vành đai và Con đường của ᴛʀᴜɴɢ ǫᴜốᴄ. Điều này được minh chứng qua lời đề nghị hỗ trợ của Montenegro sau khi tham gia vào sáng kiến trên với khoản nợ gần 1 tỷ USD cho dự án xây đường cao tốc mới tới Serbia. Dự án xây dựng này được một công ty ᴛʀᴜɴɢ ǫᴜốᴄ thi công nhưng tiến độ đã chậm nhiều năm so với kế hoạch.

Quốc gia nhỏ bé vùng Balkan với GDP chỉ khoảng 5,5 tỷ USD này muốn EU hỗ trợ trả khoản nợ trên để tránh bị ᴛʀᴜɴɢ ǫᴜốᴄ lũng đoạn tài chính.

Montenegro là một nước thành viên của NATO và hiện đang muốn gia nhập EU. Mặc dù EU khẳng định khối này sẽ không hỗ trợ Montenegro trả khoản nợ trên nhưng vị trí chiến lược ɴʜạʏ ᴄảᴍ của Montenegro khiến EU không thể “bỏ mặc” quốc gia này và cho biết có thể sẽ tái cấp tài chính cho Montenegro.

Các nền kinh tế thành viên châu Âu ngày càng cứng rắn trong cách tiếp cận với các thỏa thuận đầᴜ tư của ᴛʀᴜɴɢ ǫᴜốᴄ, cũng như nỗ lực bảo vệ các công ty và tài sản sở hữu trí tuệ có liên quan đáng kể tới kinh tế và an ninh quốc gia. Sau khi chịu tác động nặng nề của đạɪ ᴅịᴄʜ ᴄᴏᴠɪᴅ-𝟷𝟿, EU cũng đang nghĩ lại về việc độc lập trước ᴛʀᴜɴɢ ǫᴜốᴄ đối với những dây chuyền cung ứng quan trọng.

Cuộc họp Ngoại trưởng G7 tuần này ở London (gồm các nước Đứᴄ, ᴘʜáᴘ, ɪᴛᴀʟʏ, ᴄᴀɴᴀᴅᴀ, ɴʜậᴛ ʙảɴ, ᴀɴʜ ᴠà ᴍỹ) cũng tái khẳng định mối lo ngại về vấn đề nhân quyền ở ᴛʀᴜɴɢ ǫᴜốᴄ, Sáng kiến Vành đai và Con đường, sự hung hăng của Bắc Kinh ở Biển Đông cũng như các hành vi cưỡng ép kinh tế của nước này.

Thủ tướng Merkel hiện đang thúc đẩy khả năng tiến hành một thỏa thuận thương mại giữa EU và ᴍỹ. ᴍỹ và EU đã dừng áp thuế lẫn nhau sau những tranh cãi liên quan đến vấn đề trợ giá cho Airbus và Boeing. Các quan chức thương mại cấp cao ᴍỹ tăng cường các chuyến làm việc xuyên Đại Tây Dương với các đối tác châu Âu. ᴍỹ cũng đang cố gắng xây dựng những mục tiêu chung trong những vấn đề liên quan đến ᴛʀᴜɴɢ ǫᴜốᴄ với các nước ở châu Á – Thái Bình Dương.

Tốc độ thực hiện và mức độ thành công của chính quyền Tổng thống Biden trong việc xây dựng lại mối quan hệ với các đồng minh truyền thống đã khiến giới lãnh đạo ᴛʀᴜɴɢ ǫᴜốᴄ kinh ngạc. Mối quan hệ căng thẳng giữa ᴍỹ và châu Âu dưới thời cựu Tổng thống Trump đang tan băng nhanh hơn so với dự đoán và dường như ᴛʀᴜɴɢ ǫᴜốᴄ vô tình trở thành nhân tố thúc đẩy quá trình này.

Theo Dân trí

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here